Displaying episodes 1 - 30 of 41 in total

De staat van de rechtsstaat

Gaat er wel voldoende aandacht uit naar onze rechtsstaat? De ervaringen tijdens de coronapandemie hebben laten zien dat grondrechten niet altijd zo vanzelfsprekend zijn als ze wellicht ogen. En wat is er waar van de kritiek dat de rechter op de stoel van de politiek gaat zitten? In deze aflevering van Appèl gaan we hierover in gesprek met hoogleraar mensenrechten Barbara Oomen. Ze stelde zich verkiesbaar voor de PvdA bij de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen om te vechten voor de rechtsstaat. Daarnaast schuift Afke Groen, wetenschappelijk medewerker bij de Mr. Hans van Mierlo Stichting, ook aan. Te Gast: Barbara Oomen, hoogleraar mensenrechten aan het University College Roosevelt Afke Groen, wetenschappelijk medewerker Mr. Hans van Mierlo Stichting Presentatie: Daniël Schut

Het belang van emoties in het debat over kernenergie

Kernenergie lijkt geen taboe meer te zijn in de Nederlandse politiek. Tijdens de Tweede Kamerverkiezingen is het onderwerp weer op de agenda gezet door partijen als de VVD en Volt. Volgens deze partijen zou kernenergie een oplossing bieden voor de klimaatcrisis. Linkse partijen zoals GroenLinks en de PvdA zijn echter nog steeds fel tegen en pleiten voor groene energie. Vandaag analyseren we het debat over kernenergie met Sabine Roeser, hoogleraar Ethiek aan de TU Delft. Zij onderzoekt de rol die emoties nu spelen en zouden kunnen spelen in onder andere het debat over kernenergie. Daarnaast zal Dirk-Jan van Vliet, Liaison Lokale Politiek & Vereniging bij de Mr. Hans van Mierlo Stichting, ook aanschuiven.

Economische lessen uit de coronacrisis

De maatregelen tegen de uitbraak van COVID-19 hebben grote gevolgen voor onze economie, die grotendeels tot stilstand kwam in veel sectoren. De overheid stelde ongekende steunmaatregelen in om werkloosheid en faillissementen zoveel mogelijk te beperken, met een aanzienlijk hogere staatsschuld tot gevolg. Wat heeft de crisis blootgelegd over het functioneren van de economie? En welke lessen kunnen we daaruit trekken? In deze aflevering van Appèl gaan we in gesprek met econoom en journalist Mathijs Bouman, vaste columnist van het FD en “huiseconoom” bij Nieuwsuur.

Een oververhit parlement?

Burn-outs onder Kamerleden komen steeds vaker voor. Naast problematisch voor de Kamerleden zelf, is de werkdruk in de Tweede Kamer tevens een belangrijk maatschappelijk punt van zorg: als hart van de democratie en de plek waar de macht gecontroleerd wordt, dient de Kamer goed te kunnen functioneren. In deze aflevering van Appèl gaan we hierover in gesprek met Kees Verhoeven, voormalig Tweede Kamerlid voor D66. Ook aan tafel is onze wetenschappelijke medewerker Laura de Vries.

Microtargeting in de politiek

Politieke partijen maken veel vaker gebruik van microtargeting. Hierbij gebruiken zij persoonlijke data van burgers om een specifieke groep mensen te kunnen bereiken en beïnvloeden. Dit heeft gevolgen voor individuen en onze samenleving als geheel. In hoeverre worden onze politieke voorkeuren door microtargeting beïnvloed? En welk effect heeft het op onze autonomie? In deze aflevering van Appèl gaan wij hierover in gesprek met Tom Dobber, postdoctoraal onderzoeker politieke communicatie en journalistiek aan de Universiteit van Amsterdam en Fleur Jongepier, universitair docent digitale ethiek aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

Hoe komt de jeugdzorg uit het diepe dal?

Sinds 2015 is de jeugdzorg gedecentraliseerd. Dit betekende dat vanaf dat moment de gemeenten, en niet meer het Rijk, verantwoordelijk werden voor de jeugdzorg. Volgens de inspectie voor de Gezondheidszorg & Jeugd en de Inspectie Justitie & Veiligheid is de jeugdzorg sindsdien in kwaliteit achteruit gegaan. Jongeren worden in toenemende mate geconfronteerd met lange wachttijden, verkeerde diagnoses of vinden niet de weg naar de juiste zorginstantie. In deze aflevering gaan we in op de gevolgen van deze decentralisatie en bekijken we hoe dit beter kan. Te gast zijn Annemiek Harder, bijzonder hoogleraar jeugdzorg aan de Erasmus Universiteit, Maaike van der Aar, bestuurder jeugdzorg van de FNV en Eelco Eerenberg, wethouder in de gemeente Utrecht.

Hoe ziet ‘sociaal Europa’ eruit?

De COVID-19 pandemie heeft sociale kwesties niet alleen nationaal op de agenda gezet, ook op Europees niveau is er hernieuwde aandacht voor een ‘sociaal Europa’. Het huidige Portugese voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie organiseert op 7 en 8 mei de 'European Social Summit' in Porto met politiek leiders en sociale partners. Wat ‘sociaal Europa’ betekent, blijft echter onduidelijk. In deze aflevering van Appèl houden we dit ‘sociaal Europa’ dan ook tegen het licht. Te gast zijn Dr. Sonja Bekker, universitair hoofddocent Europees Sociaal Beleid, en Dr. Ferdi De Ville, universitair hoofddocent Europese Politieke Economie.

Duurzaam Kapitalisme

Eén van de kritieken op ons kapitalistische systeem is dat het niet te verenigen zou zijn met onze duurzaamheidsdoelstellingen. De enige manier om onze planeet leefbaar te houden is, volgens deze kritiek, om het kapitalisme te vervangen door iets anders. In zijn boek 'Duurzaam kapitalisme' betoogt Willem Schramade dat kapitalisme en duurzaamheid wel degelijk met elkaar te verenigen zijn. Hijintroduceert het waardevenster, dat aangeeft waar financiële waarde ten koste gaat van sociale of ecologische waarde. In deze aflevering van Appèl gaan we hier met hem over in gesprek.

Een papieren werkelijkheid

Op 1 maart werd 'Keuzes in Kaart 2022-2025' gepubliceerd door het Centraal Planbureau, met daarin de doorrekeningen van de verkiezingsprogramma’s. Wat zit er nu precies achter al dat rekenwerk aan partijprogramma’s en regeerakkoorden? Wat is de invloed van deze doorrekeningen? En is het eigenlijk wel gewenst dat de spreekwoordelijke koopkrachtplaatjes zo’n grote rol krijgen in het politieke debat? In deze aflevering van Appèl gaan wij hierover in gesprek met Pieter Hasekamp en Wimar Bolhuis. Pieter Hasekamp is sinds 1 maart 2020 directeur van het Centraal Planbureau. Wimar Bolhuis is econoom, bestuurskundige en sociaalpsycholoog.

Hoe komen we uit de crisis op de woningmarkt?

We zitten midden in een wooncrisis. Hoe is deze crisis ontstaan? Wat moet er gebeuren om de woningmarkt rechtvaardiger te maken en hoe komen we uit deze crisis? En wat zou de rol van de overheid hierin moeten zijn? In deze aflevering van Appèl gaan wij hierover in gesprek met Prof. dr. Peter Boelhouwer, hoogleraar Housing Systems aan de Technische Universiteit Delft, en Prof. dr. Johan Conijn, emeritus-hoogleraar woningmarkt aan de Universiteit van Amsterdam.

Hans van Mierlo

Een bon vivant, een sloddervos, maar ook een van de meest toonaangevende en succesvolle politici van de twintigste eeuw. Hans van Mierlo richtte in 1966 de partij D66 op uit onvrede met het politiek bestel, en zijn naam is nog steeds verbonden aan het wetenschappelijk bureau. Wat dreef hem? Hoe verliep zijn carrière als politicus? En wat kan D66 vandaag de dag nog van hem leren? In deze aflevering van Appèl gaan wij in gesprek met Daniël Boomsma en Thijs Kleinpaste over de biografie ‘Een wonderbaarlijk politicus’ over Hans van Mierlo van Hubert Smeets. Daniel Boomsma is speechschrijver op een ministerie en daarnaast redactielid van het tijdschrift Idee. Thijs Kleinpaste is auteur en schrijft daarnaast onregelmatig voor De Groene Amsterdammer.

Naar een feministisch kabinet van sociale rechtvaardigheid

Tegenwoordig lijken steeds meer mensen zichzelf feminist te noemen en wordt er zelfs gesproken van een nieuwe feministische golf. Het draait niet meer alleen om gelijke rechten voor vrouwen en mannen, maar ook om gelijke kansen. Hoe kan dit worden bereikt? En waarom is feminisme in deze tijd nog steeds belangrijk? In deze aflevering van Appèl gaan wij in gesprek met Afke Groen en Laura de Vries, allebei wetenschappelijk medewerker bij de Mr. Hans van Mierlo Stichting. Samen met Tessa Holzman pleiten zij in ons nieuwe boek ‘Naar een nieuw kabinet van sociale rechtvaardigheid’ voor een feministisch kabinet.

Internationale verdragen en nationale soevereiniteit

In een geglobaliseerde wereld zijn internationale verdragen en afspraken van groot belang. Multilaterale organisaties en handelsverdragen bieden uitkomst bij grensoverschrijdende verschillen en zorgen voor stabiele internationale relaties. Maar deze verdragen en afspraken staan soms op gespannen voet met met nationale rechtssystemen. Want hoe verhoudt het nationaal recht zich tot het internationaal rechtssysteem? En wat gebeurt er bij conflicterende uitspraken? Deze wederzijdse spanning zet in veel landen de rechtsorde onder druk. Steeds meer politici voor meer nationale soevereiniteit, met name op het gebied van rechtspraak. Wat is de schaduwzijde van dit systeem van internationale verdragen? In hoeverre is er eigenlijk nog sprake van nationale soevereiniteit? En wat is de positie van de Nederlandse rechter wanneer het aankomt op internationale verdragen? In deze aflevering van Appèl gaan wij hierover in gesprek met dr. Catherine Brölmann, associate professor Internationaal Recht aan de Universiteit van Amsterdam, en Johan Adriaensen, universitair docent Europese Studies aan Maastricht University.

De rol van de Nederlandse Grondwet in de politiek

De grondwet is bepalend voor de inrichting van de Nederlandse rechtstaat en het politiek bestel. Hierdoor is de grondwet door de jaren heen ook vaak het onderwerp van debat geweest. Maar welke rol speelt de grondwet nou echt in de Nederlandse samenleving? Op welke manieren bepaalt de grondwet onze politieke cultuur? En hoe is het debat omtrent de grondwet door de decennia heen geëvolueerd? Hierover gaan wij vandaag in gesprek met Karin van Leeuwen, universitair docent Europese politieke geschiedenis en coauteur van het in 2020 verschenen boek 'Over de grondwet gesproken'. Naast Karin van Leeuwen schuift ook Coen Brummer, directeur van de Mr. Hans van Mierlo Stichting, aan bij deze aflevering.

Rianne Letschert over waardering aan de universiteit

In deze aflevering van Appèl gaan we in gesprek met Prof. dr. Rianne Letschert. Zij werd in 2016 benoemd tot rector magnificus van de Universiteit Maastricht, en afgelopen september werd zij herbenoemd voor haar tweede termijn. Haar benoeming ‘bleef niet onopgemerkt’, schreef de Trouw afgelopen zomer: zij kwam van een andere universiteit, en was bovendien de jongste rector magnificus van Nederland. In deze aflevering hebben we het over een alternatief systeem van erkenning en waardering in de kennissector, een onderwerp waar Rianne Letschert zich de afgelopen jaren hard voor heeft gemaakt.

Burgerparticipatie onder de loep

Lokale overheden proberen burgers steeds vaker te betrekken bij het maken en uitvoeren van beleid door middel van inspraakavonden en burgerpanels. Dit verloopt helaas niet altijd vlekkeloos. Soms leidt burgerparticipatie tot meer ontevredenheid dan instemming. Bovendien kan burgerparticipatie soms ondemocratisch zijn, wanneer inspraakmomenten alleen een homogene groep van betrokken burgers bereiken. Wat gaat er mis bij burgerparticipatie en wat kunnen we hieraan doen? In deze aflevering van Appèl gaan wij hierover in gesprek met Sander van Diepen, D66 gemeenteraadslid in Leiden, en dr. Carola van Eijk, universitair docent Bestuurskunde met als specialisatie coproductie van publieke diensten. Dr. Carola van Eijk is als onafhankelijk onderzoeker van Universiteit Leiden bij deze aflevering aanwezig.

Special - Lofzang op de politieke partij - Gesproken column Coen Brummer D66 Najaarscongres 2020

Dit is geen nieuwe aflevering van Appèl, maar de gesproken column die Coen Brummer, directeur van de Mr. Hans van Mierlo Stichting, voordroeg op 28 november tijdens het plenair programma van het D66 Congres. Luister de aflevering hier terug. Ook is de gehele video te bekijken op: https://www.youtube.com/watch?v=_FILl77RgPg.

Populisme en de vernieuwing van het liberalisme

Na de Tweede-Kamer verkiezingen van 2017 dachten velen dat Mark Rutte met zijn klinkende overwinning op de PVV van Geert Wilders het populisme in Nederland definitief verslagen had. Drie jaar later blijkt niks minder waar, en zijn populistische partijen in heel Europa nog steeds even populair als toen. Wat ging er mis en wat kunnen gevestigde (liberale) partijen nu doen om een weer een goed alternatief te bieden tegen populisten? In deze aflevering van Appèl gaat Daniël Schut met Coen Brummer en Afke Groen hierover in gesprek.

Representatie en inclusie in de Nederlandse politiek

Naast de corona-crisis kende 2020 ook een opleving van het debat over racisme en discriminatie. De Black Lives Matter beweging vestigde opnieuw de aandacht over hoe we met kleur en gender omgaan binnen de Nederlandse politiek en maatschappij. Deze aflevering te gast: Devika Partiman, sociaal activiste en oprichter van Stichting Stem op een Vrouw. Samen met presentator Daniël Schut gaat ze in gesprek over discriminatie, emancipatie, inclusieve vertegenwoordiging in de politiek en het belang van rolmodellen.

Sekswerkersrechten in Nederland

De corona-crisis heeft een zware impact gehad op de gehele samenleving en veel economische sectoren, en daarmee ook op de minder besproken sectoren zoals sekswerk. Aan tafel: Yvette Luhrs, sekswerker, activist en feministisch pornomaker, Joep Rottier, onafhankelijk onderzoeker naar o.a. de decriminalisering van sekswerk, en Ellen Bijsterbosch, D66-raadslid in Utrecht. Samen met presentator Daniël Schut gaan ze in gesprek over sekswerk, de rechten van sekswerkers en de impact van de corona-crisis op deze industrie.

De lange arm van Den Haag: Kiza Magendane over de toenemende transnationalisering

Kiza Magendane spreekt over zijn artikel in Idee over de kansen en valkuilen die de toenemende transnationalisering van identiteiten.

Bonusaflevering: De staat van het liberalisme, Coen Brummer in gesprek met de Nieuwe Vrije Eeuw

Coen Brummer, Mark Thiessen en Tim Versnel van de Nieuwe Vrije Eeuw spreken over de staat van het liberalisme anno 2020.

Het ongemak van oorlog en de Nederlandse militaire identiteit

Het schuurt tussen het 'idealistische' beeld dat in Nederland heerst van internationale (defensie)politiek en de harde realiteit waarmee militairen op vredesmissies uiteindelijk worden geconfronteerd. Nederland wil met haar militaire apparaat vooral 'goed doen', maar lijkt hierbij soms bijna voorbij te lopen aan het feit dat het toch echt om oorlog gaat.

Visies op Europa en Duits voorzitterschap

Duitsland is in de tweede helft van 2020 de voorzitter van de Europese Unie. Wat kunnen we verwachten van dit voorzitterschap en wat is de rol van Nederland, en D66 ten opzichte van de EU? We praten er over met Dr. Afke Groen, wetenschappelijk medewerker van de van Mierlo Stichting, en Dr. Hanco Jürgens, Wetenschappelijk medewerker van het Duitsland Instituut.

Soevereiniteit & Big Tech

Marleen Stikker: "Er zijn partijen die niet in gesprek willen met onze soevereine overheid, maar die wel grote invloed hebben op onze levens.” Door de coronacrisis kijken overheden naar grote tech-bedrijven. De dreiging van toenemende surveillance hangt in de lucht. In deze podcast is Marleen Stikker te gast, oprichter en directeur van Waag en auteur van 'Het internet is stuk (maar we kunnen het repareren'. Stikker pleit daarnaast voor een hervorming van het internet. Interviewer: Daniel Schut

Technologie in tijden van crisis

De huidige Corona-crisis brengt het debat over tech en surveillance in een stroomversnelling. Ook in Nederland wil het kabinet een app invoeren in een poging verdere verspreiding van het corona-virus te voorkomen. Wat zijn de gevolgen van deze datahonger van bedrijven en overheden en waar liggen de mogelijkheden en gevaren? Te gast in deze podcast is Marietje Schaake, directeur internationaal beleid bij het Cyber Policy Center van Standford en oud-Europarlementariër voor D66. Zij wordt geïnterviewd door Daniël Schut.

Kansengelijkheid

Wat is kansengelijkheid? Te gast is gezondheidseconoom Xander Koolman over kansenongelijkheid in Nederland. Presentator Daniel Schut gaat met Koolman in gesprek over verschillen in het onderwijs en de gezondheidszorg. Hoeveel verschil is gerechtvaardigd als we het hebben over de sociaal-economische ladder en welke rol hebben ouders in het bepalen van het latere leven van hun kinderen? Let op: dit gesprek is opgenomen op 5 maart 2020, voor de huidige coronamaatregelen werden ingesteld. Aan tafel: Xander Koolman, gezondheidseconoom aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Daniël Schut, podcast-presentator.

De toegang tot het recht

Iedere burger wordt geacht de wet te kennen, maar zijn we ook echt betrokken bij de wet? Is de toegang tot het recht wel goed geregeld in ons land? Afgelopen september werd er door advocaten geprotesteerd, omdat er problemen zijn met de rechtsbijstand. In deze podcast zal het gaan over onder andere rechtshulp en lekenrechtspraak. Aan tafel: Marijke Malsch, hoogleraar Empirical Legal Studies Mies Westerveld, hoogleraar Toegang tot Recht Bernard de Leest, lid van de Algemene Raad van de Orde van Advocaten Daniël Schut, podcast-presentator.

De erfenis van D66

D66 bestond in 2016 vijftig jaar en Daniël Boomsma schreef toen het boek 'De keuze van D66'. In deze podcast zal Daniël Boomsma een overzicht geven van de partijgeschiedenis, van de radicale ideeën van Van Mierlo tot de huidige partij. Aan bod komen onder andere de roep om een districtenstelsel en een gekozen premier. Aan tafel: Daniël Boomsma, auteur van De keuze van D66. Interviewer: Daniël Schut, podcast-presentator en eigenaar AD REM

Kosten van de zorg

De kosten van de zorg zijn al jaren onderwerp van discussie in de politiek. In deze aflevering gaan we het hebben over de kosten van de zorg met Michiel Verkoulen, oud-bestuurslid van D66 maar tegenwoordig werkzaam als adviseur voor de zorgsector, en Bram Wouterse, Universitair Docent Health Economics aan de Erasmus Universiteit. Tijdens het gesprek zal het onder andere gaan over de definitie van zorgkosten en de vraag of we zorg wel kunnen zien als een zaak van kosten en baten. Aan tafel: Michiel Verkoulen, oud-bestuurslid D66 en adviseur in de zorg Bram Wouterse, Universitair Docent Health Economics aan de Erasmus Universiteit Interviewer: Daniël Schut, podcast-presentator en eigenaar AD REM

2019 Mr. Hans van Mierlo Stichting